Kobieto, zwolnij, zanim dopadnie Cię burnout!

Syndrom burnout, czyli wypalenie zawodowe, to zespół objawów charakteryzujących fizyczne, emocjonalne i psychiczne wyczerpanie pracą. Nierównowaga pomiędzy wymaganiami otoczenia, szefa, rodziny, a często własnymi oczekiwaniami rodzą frustrację, czego konsekwencją jest mniejsze zaangażowanie w wykonywane zadania. Mogłoby się wydawać, że wypalenie zawodowe częściej dotyka biznesmenów i pracowników korporacji, ale tak nie jest. Syndromem burnout w szczególności zagrożeni są nauczyciele, lekarze, pracownicy socjalni, terapeuci, a nawet gospodynie domowe.

Potrafimy pracować. Ale czy umiemy odpoczywać?

Jak pogodzić pracę i życie osobiste? Jak dotrzymać kroku zmieniającym się trendom w modzie i jednocześnie odnaleźć się w roli przykładnej gospodyni? Przed współczesną kobietą stoi wiele wyzwań. Szef oczekuje od niej sprawozdania na wczoraj, a ona przecież jest mężatką i matką czwórki dzieci! Wymaga się od niej sukcesu w pracy, macierzyństwie, relacjach z partnerem, przy czym powinna olśniewać wyglądem, niczym modelka z pierwszych stron kolorowych czasopism. Presja społeczeństwa zmusza ją do uprawiania miliona dyscyplin sportowych i rozwoju osobistego, bo gdy leży na kanapie przed telewizorem, to znaczy, że leniuchuje, jest nieproduktywna i marnuje czas. Polki są ambitne, pracowite i dobrze zorganizowane. Problemem dla nich nie jest praca, a odpoczynek. Czy umiemy się zrelaksować, gdy tyle jeszcze jest do zrobienia? Czy stale przesuwany urlop to nie kwestia finansów, a poczucia winy, jakie może się wiązać z wyjazdem, podczas gdy inni muszą ukończyć wyścig z czasem?

Współczesna kobieta musi być perfekcyjna, w każdym calu, w każdej dziedzinie, ale ten perfekcjonizm może doprowadzić ją na skraj załamania nerwowego, depresji lub przyczynić się do wystąpienia syndromu burnout. Okazuje się, że co czwarty Polak cierpi z powodu wypalenia zawodowego i choć wiele osób utożsamia je z tymczasową niechęcią do wykonywania pracy – wypalenie zawodowe to zespół objawów chorobowych i należy je leczyć!

Dlaczego jestem wypalona zawodowo?

Praca na nieodpowiednim stanowisku negatywnie odbija się na naszym zdrowiu i samopoczuciu. Przewlekły stres, trudności związane z daną profesją i nieporozumienia z szefem czy współpracownikami potrafią sprawić, że niechętnie wstajemy rano do pracy. Może to być kwestia nieadekwatnego do wykonywanych zadań wynagrodzenia lub stawianie sobie samemu nierealnych, wygórowanych celów, czego skutkiem jest przeciążenie pracą i obniżenie poczucia własnej wartości. Do tego dochodzi presja czasu, a gdy ktoś do tego jest perfekcjonistą i szczególnie wrażliwą osobą, tym większe jest prawdopodobieństwo zachorowania. Dysonans między wyznawanymi wartościami, a polityką firmy, megalomania i rozpoczynanie ścieżki zawodowej z wyidealizowanymi wyobrażeniem na temat rynku pracy, mogą spowodować bolesny upadek. Rzeczywistość brutalnie weryfikuje nasze oczekiwania i wzniosłe ideały, zaczynamy tracić wiarę w siebie, brakuje nam poczucia sprawczości, pojawia się obojętność i próby wycofywania się z gry. Zaczynamy zadawać sobie pytania: dlaczego przestaje mnie cieszyć to, co do tej pory było dla mnie źródłem satysfakcji i przyjemności?

Brak motywacji do pracy niesie ze sobą konsekwencje zdrowotne i emocjonalne, przy czym obniża efektywność pracownika, nierzadko pociągając za sobą straty finansowe w firmie. Niekiedy zbyt wysoki poziom stresu w pracy sprawia, że ze stanowisk rezygnują wykwalifikowani pracownicy. Burnout dotyka zarówno kobiet, jak i mężczyzn, często też jest efektem zderzenia się młodych, dopiero poznających rynek pracy ludzi z rzeczywistością.

Czym objawia się burnout?

Spektrum objawów wypalenia zawodowego jest bardzo szerokie, a oto najistotniejsze z nich:

  • Częste bóle głowy i kręgosłupa,
  • Zaburzenia postrzegania,
  • Odczuwanie wewnętrznej pustki,
  • Bezsenność i jednocześnie problemy z podniesieniem się z łóżka,
  • Brak motywacji do pracy,
  • Złość, frustracja, cynizm, podejrzliwość,
  • Przewlekłe poczucie zmęczenia, brak sił do zmian, rozwoju, zaniedbywanie obowiązków,
  • Skrajne wyczerpania fizyczne i psychiczne,
  • Obniżona odporność i większa zachorowalność,
  • Zmiana wagi ciała, nadużywanie alkoholu, leków, palenie papierosów,
  • Wyższa częstotliwość popełnianych błędów, trudności z koncentracją,
  • Zmniejszenie potrzeb seksualnych i osłabienie więzi rodzinnych.

Burnout niesie ze sobą skutki zdrowotne, społeczne i ekonomiczne. Według badań przeprowadzonych w USA z powodu wypalenia zawodowego wśród pracowników, korporacje tracą około 300 bilionów dolarów rocznie!

Najmniej podatne na syndrom burnout są osoby będące w związkach!

A teraz przeprowadzimy krótki test:

  1. Czy podczas leżenia na kanapie i nierobienia niczego produktywnego dręczą Cię wyrzuty sumienia lub masz wrażenie, że marnujesz czas?
  2. Czy Twoje myśli nawet podczas urlopu nieustannie krążą wokół pracy i obowiązków, które czekają na Ciebie po powrocie?
  3. Czy będąc już w domu, z rodziną, nadal wnikliwie analizujesz popełnione w pracy błędy, słowne nagany od szefa lub zaniedbania?

Jeśli na 3 pytania odpowiedziałaś twierdząco, może być to znak, że jesteś zagrożona symptomem burnout! Oczywiście, ten krótki test należy traktować z pewną dozą dystansu, niemniej ostrożności nigdy za wiele.

To, co może pomóc Ci ochronić się przed wypaleniem zawodowym to: automotywacja do pracy, zaspokajanie swoich potrzeb nie tylko w pracy, ale również poza nią, także w sferze uczuciowej. Badania wykazały, że najbardziej narażeni na wypalenie zawodowe są pracoholicy, single i rozwodnicy. Bardzo ważne jest też utrzymanie satysfakcjonujących relacji z rodziną i przyjaciółmi oraz ich wsparcie w trudnych momentach. Warto zainwestować w swoje zdrowie, wysypiać się, znaleźć czas na hobby, właściwie się odżywiać i uprawiać sport. Wszak lepiej spalać kalorie niż wypalić się zawodowo.

Źródła:

[1] J. Lipowska, Wypalenie zawodowe a motywacja do pracy i czynniki wzmacniające u kadry pedagogicznej instytucji opiekuńczo-wychowawczych, Poznań, 2016 r.

[2] http://kariera.businesstimes.pl/syndrom-wypalenia-zawodowego-co-to-jest-burnout/

[3] M. Kraczla, Wypalenie zawodowe jako efekt długotrwałego stresu, Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Humanitas. Zarządzanie, PDF.

[4] T. Chirakow Ska-Smolak, Organizacyjne czynniki wypalenia zawodowego, Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, Rok LXXI, Zeszyt 4, 2009 r.

Leave a reply

Partnerzy